بیماری / وضعیت · گوارش و کبد
کولهسیستیت
Cholecystitis
کالبدشکافی واژه
خواندنِ تحتاللفظیالتهابِ کیسهٔ صفرا
پیشوندریشهپسوندمصوت پیوندی
کولهسیستیت یعنی التهاب کیسهٔ صفرا. بیشتر وقتها یک سنگ صفراوی جلوی خروج صفرا را میگیرد و کیسه ملتهب و دردناک میشود؛ دردش معمولاً در بالای شکم، سمت راست است و گاهی تا کتف تیر میکشد.
کاربرد بالینی
- توصیف التهاب کیسهٔ صفرا
- بررسی علت درد ربع فوقانی راست شکم
نکتهٔ واژهشناسی
دو ریشه کنار هم: chol (صفرا) + cyst (کیسه) = «کیسهٔ صفرا»؛ سپس ‑itis (التهاب). جالب آنکه cyst در جای دیگر به «مثانه» هم اشاره دارد (cyst-itis)؛ زمینه، معنا را روشن میکند.
واژههای همریشه
پرسشهای پرتکرار
این واژهٔ طولانی از چه بخشهایی ساخته شده؟
از سه تکه: chole (صفرا) + cyst (کیسه) + itis (التهاب) — یعنی «التهاب کیسهٔ صفرا». وقتی تکهتکهاش کنید، دیگر پیچیده نیست.
چرا «سیست» اینجا یعنی کیسهٔ صفرا اما در «سیستیت» یعنی مثانه؟
ریشهٔ cyst فقط یعنی «کیسه»؛ اینکه کدام کیسه، از تکهٔ کنارش پیداست: با chole میشود کیسهٔ صفرا، بهتنهایی بیشتر به مثانه اشاره دارد.
کولهسیستیت با کولهلیتیازیس چه فرقی دارد؟
هر دو دربارهٔ کیسهٔ صفرااند: «‑itis» یعنی التهاب و «‑lithiasis» یعنی وجودِ سنگ. اغلب همان سنگ باعث این التهاب میشود.
منابع
- فرهنگ پزشکی استدمن — Stedman's Medical Dictionary