بیماری / وضعیت · روانپزشکی
نوروزیس
Neurosisروانرنجوری
کالبدشکافی واژه
خواندنِ تحتاللفظیوضعیتِ عصب
پیشوندریشهپسوندمصوت پیوندی
نوروزیس یا روانرنجوری، نامی قدیمی برای اختلالاتِ خفیفترِ روانی مثل اضطراب است که در آنها تماس با واقعیت حفظ میشود.
کاربرد بالینی
- توصیف اختلالات اضطرابیِ خفیفتر
- تفکیک از سایکوز
نکتهٔ واژهشناسی
ریشهٔ neur (عصب) + پسوند ‑osis (وضعیت). جالب آنکه ریشهٔ «عصب» اینجا معنای «روانی» گرفته است — بازتابِ نگاه تاریخیِ پزشکی به رنج روانی.
ریشهٔ عصب، معنای روان
neur اغلب «عصب» است، اما در neur-osis به رنج روانی اشاره دارد؛ نمونهای از گسترش معناییِ یک ریشه.
واژههای همریشه
پرسشهای پرتکرار
چرا ریشهاش «عصب» (neur) است اما به روان ربط دارد؟
چون در گذشته رنجِ روانی را به «اعصاب» نسبت میدادند؛ واژه از همان دوره مانده.
نوروزیس و سایکوز فرقشان چیست؟
در نوروزیس تماس با واقعیت حفظ میشود، اما در سایکوز مختل؛ اولی خفیفتر است.
چرا «نوروزیس» مینویسیم نه «نوروز»؟
تا با «نوروز» (سالِ نو) اشتباه نشود؛ همان واژهٔ پزشکی است با املای متمایز.
منابع
- فرهنگ پزشکی دورلند — Dorland's Illustrated Medical Dictionary